środa, 23 listopada 2016

Siostry di Lampi. Historia Kobyłki.

Stary cmentarz w Kobyłce to wyjątkowe miejsce. Położony w centrum miasta, ale zaciszny, pięknie zadrzewiony, wpisany do rejestru zabytków. Znajduje się na nim wiele starych nagrobków z XIX i początków XX wieku, dwie zabytkowe kaplice cmentarne; są tu pochowani żołnierze polegli w 1920 roku, znani ludzie kultury związani z Kobyłką np. Jerzy Turek - popularny i ceniony aktor. Historię Kobyłki można tu odkrywać prawie na każdym kroku.
A o tym, że stary cmentarz kryje jeszcze wiele niespodzianek, przekonałam się niedawno w czasie jesiennego spaceru jego alejkami...
Niepozorna kamienna płyta, a na niej omszała, ale jeszcze czytelna (wzruszająca) inskrypcja, dotycząca dwóch kobiet, córek i wnuczek sławnych i cenionych malarzy - artystów na dworach królewskich i carskich.


"Tu spoczywają w Bogu
kochające się za życia siostry
jedyne dwie córki
art mal Franciszka di Lampi
Aniela         i      Amalia
Rolewska           Dymowska
                         I voto
                         Schroder
ur w Warszawie
20 kwietnia     31 lipca
1843R            1845R
    zm w Wołominie
1 lutego          12 marca
1921R             1921R
POKÓJ ICH DUSZOM"
Nagrobek sióstr Lampi na starym cmentarzu w Kobyłce.​​
 Nagrobek sióstr Lampi na starym cmentarzu w Kobyłce.

Okazuje się więc, że w Wołominie mieszkały i zmarły, a pochowane zostały w Kobyłce na starym cmentarzu córki Franciszka Ksawerego di Lampi - potomkinie prawdziwej malarskiej dynastii.
Franciszek Lampi i jego brat Jan Chrzciciel Młodszy oraz ich ojciec Jan Chrzciciel Starszy (a także ich dziadek Mathias) byli malarzami pochodzenia włoskiego. Jan Chrzciciel Starszy przybył do Polski w roku 1788 na zaproszenie króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Szybko zyskał sławę w Warszawie jako znakomity portrecista. Malował portrety króla i arystokracji. Po trzecim rozbiorze Rzeczpospolitej przeniósł się do Petersburga, gdzie został nadwornym malarzem carycy Katarzyny II. 
Portret  króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)​​
 Portret  króla Stanisława Augusta Poniatowskiego (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)
Portret carycy Katarzyny II (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)​​
Portret carycy Katarzyny II (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)


Jan Chrzciciel Młodszy był uczniem sławnego ojca, razem z nim wyjechał do Rosji, a następnie do Wiednia. Specjalizował się - podobnie jak ojciec - w portretach; miał syna Jana Chrzciciela III, który poszedł w ślady przodków i też został malarzem.
Portret Jana Chrzciciela Lampiego Młodszego z synem (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)​​
 Portret Jana Chrzciciela Lampiego Młodszego z synem (Jan Chrzciciel Lampi Starszy)



Portret cesarza Franciszka (Jan Chrzciciel Lampi Młodszy)​​
 Portret cesarza Franciszka (Jan Chrzciciel Lampi Młodszy)

Franciszek Ksawery Lampi (moim zdaniem dorównujący talentem malarskim najwybitniejszemu w rodzinie ojcu i najbardziej wszechstronny), również pierwsze lekcje malarstwa pobierał u sławnego ojca. Miał jednak o wiele bardziej buntowniczą niż brat naturę i chyba bardziej czuł się związany z Warszawą, gdzie spędził dzieciństwo. Z powodu konfliktu z ojcem opuścił rodzinę i Wiedeń i w 1815 roku osiedlił się w Warszawie. Tutaj szybko rozwinął karierę artystyczną (pomogła świeża pamięć o sukcesach ojca na dworze Stanisława Augusta). Wierny tradycji rodzinnej malował głównie portrety - przeważnie dam z arystokracji, ale również - idąc z duchem epoki - romantyczne krajobrazy. Wiele z obrazów Franciszka Ksawerego, jego ojca i brata znajduje się w polskich i europejskich muzeach.
Portret Celiny Radziwiłł (Franciszek Ksawery Lampi)​​
 Portret Celiny Radziwiłł (Franciszek Ksawery Lampi)
Krajobraz górski z wodospadem (Franciszek Ksawery Lampi)​​
 Krajobraz górski z wodospadem (Franciszek Ksawery Lampi)

A co wiadomo o jego córkach? Z inskrypcji wynika, iż Franciszek Ksawery (urodził się w 1782, zmarł w 1852 roku) późno został ojcem. Aniela i Amalia urodziły się, gdy miał odpowiednio 61 i 63 lata; wkrótce też zmarł gdy dziewczynki były jeszcze małe. Jak wynika z inskrypcji na nagrobku, były też jego jedynymi córkami, ale czy miały brata? Nie wiadomo również kiedy i jak trafiły do Wołomina (lub Kobyłki)? Czy mieszkały tu dłuższy czas, czy sprowadziły się dopiero pod koniec życia? Czy odziedziczyły po ojcu, wuju, dziadku i pradziadku talent malarski?
Na pewno były ze sobą bardzo związane, jak również dumne ze sławnego ojca.


Pisząc o malarskiej dynastii Lampi korzystałam z Wikipedii oraz informacji na culture.pl
Zdjęcia (za wyjątkiem zdjęcia nr 1 - praca własna) z Wikipedii (domena publiczna).